Kabilang sa hanay ng mahihilig humalaw ng awit ang yumaong si Rene O. Villanueva, na hindi lamang mahusay humalaw bagkus mag-angkop ng katumbas na salita at tunog sa hiniram na awit, at nakabuo ng halos sandaan yatang halaw mulang klasikong teatro hanggang pop at rock. Mababanggit din si Jose F. Lacaba, na nakabuo na ng isang koleksiyon ng salin-awit at paborito ngayong kantahin sa Conspiracy Bar at iba pang inuman. At ngayon ay nakilahok na rin si Charlson Ong, na malakas tumoma at mahusay sumulat, bukod sa malimit kumanta ng mga romantikong awit noong mga dekada 1940-1960.

Maihahalimbawa ang rendisyon ni Charlson sa kantang "Send in the Clowns" na orihinal na kinatha ni Stephen Sondheim at inawit ni Judy Collins. Pinamagatang "Payasong Payak," ang nasabing halaw ay umaangkop sa orihinal na musika ngunit ang liriks ay binago upang umayon sa pambihirang paghihiwatigan ng mga tomador at ng kanilang musa. Heto ang halaw ni Charlson Ong::

Payasong Payak

Bakit ganyan, tayong dalawa?
Paglapag ko sa lupa
Lumipad ka naman
Sa himpapawid.

Masaya ka ba, sa langit mo?
Ngayong malaya ka na
Ako ang bihag ng alaala
Bakit ganyan?

Refrain:
Ngayong alam ko,
Ikaw ang mahal,
Pagbukas ko ng pinto'y
Walang naghintay.
Parang payasong payak
Sa huling palabas
Walang katapat,
Walang palakpak.

Nakatutuwa, nakalulungkot
Di pala magkatuwang
Ang hangad natin sa mundong
Makulay
Ng mga payaso.
Papasukin sila.

Refrain:
Ngayong alam ko
Ikaw ang hangad
Pagbukas ko ng pinto
Walang naghihintay
Parang payasong payak
Sa huling palabas.
Walang katapat,
Walang halakhak.

Itong wakas
Ng palabas
Huling pagpapatawa
Ng payasong payak.
Ipagpatawad ninyo
Mali niyang pasok.
Paalam na lang.

Hindi na ito ang orihinal na awiting Ingles, na "Isn't it rich/ Isn't it queer/ Losing my timing this late/ in my career/ And where are the clowns?/ . . . . ni Sondheim. Kung aawitin marahil ni Lani Misalucha ang "Payasong Payak" ni Charles, tiyak kong makakargahan pa iyon ng elektrisidad, dahil ang wika ay matalik sa mga Filipino.

Walang masama sa ganitong paghalaw, dahil ang naturang paghalaw ay malayong-malayo sa kagaguhang paghalaw ni Michael V. na hanggang pangkubeta lamang ang mapanlibak na pagpapatawa. Sa naturang ehersisyo ng paghalaw, ang dating regular na inuman ng mga tomador na manunulat ay nagiging kapaki-pakinabang dahil sa pagpapahusayan ng pagkatha. Habang may umaawit na binibini, ang mga manunulat naman ay lumilikot ang isip sa paglikha ng mga awiting halaw upang ang nasabing binibini'y lalong mapaibig sa kaniyang awit, kung hindi man sa katabing tomador na kompositor.

Sa estado ng mga awiting Filipino ngayon, makabubuting makinig muna sa mga malikhaing halaw nina Pete Lacaba, Rene Villanueva, at Charlson Ong. Ano ang malay natin, baka ang naturang mga halaw ay isang hakbang pasulong upang umisip ng higit na matitinong liriks ang mga Filipinong kompositor na matagal nang naghihilik sa mga walang katorya-toryang musika mula sa ibang bansa. Ito na ang panahon upang lumabas sa maliit na sirkulo ng mga tomador—na nagkataong lihim ding kompositor—ang salin-awit o halaw na awit, at nang mapakinggan saka kaluguran ng malawak na tagapakinig.

"Siguro, nakapagtabi ako ng bakanteng lugar sa puso ko para dumating ka at punuan ang espasyong ito..." mula sa salin ng "Something New in My Life" ni Stephen Bishop. (Galing ang larawan sa biboyroyong.blogspot.com.)

Mga pangarap, tulad ng lahat mayroon din akong ilan.
Na magkakatotoo ito, walang nakaalam.
Nalaman ko noong hinaplos mo ako.
Hinaplos mo ako.

Para kang simoy na biglang umihip sa buhay ko –
bagong mukha, bagong ngiti, bagong awit.
At ngayon alam kong ginusto pala kita sa buhay ko
nitong buong panahon.

Siguro, nakapagtabi ako ng bakanteng lugar sa puso ko
para dumating ka at punuan ang espasyong ito
bago ko pa man nasabi sa iyong “Mahal kita.”
Mahal kita.

Anuman ang mangyari, totoo ito:
Dumating at umalis man ang lahat ng tagsibol,
anumang indak ang ginawa o ginagawa ko,
anupaman ang puwede kong gawin,
lagi kang bago sa buhay ko
mula ngayon.

Alam kong lagi ka nang narito sa buhay ko
mula ngayon.

Malayang salin ito ng kantang “Something New in My Life” ni Stephen Bishop, kompositor at mang-aawit na mas kilala sa “King and Queen of Hearts” – bagamat maganda rin ang “Old Songs” at “On and On.” Sa pagkakatanda ni Xavier, “Something…” ang unang bagong kanta sa radyo ni Martin Nieverra matapos nilang maghiwalay ni Pops Fernandez.

Hindi mahalaga sa kanya kung matulain ang orihinal na Ingles, at kahit marahil ang salin na ito – na parehong hindi matulain, kahit para sa aking walang alam sa tula. May mga mangingibig, katulad niya, na dumudulog kay Pablo Neruda; siya, dumudulog sa paborito niyang mga kanta. Kapag nakikinig ng radyong FM, wala siyang tigil sa kakaisip kung gaano ka-totoo sa buhay niya ang mga pinapatugtog.

Sa “Something…” mas gusto lang niyang damhin ang madamdaming pagkakakanta ni Bishop, at ang sinasabi ng bawat linya. Mahalaga ang Abril 3 sa kanya. “Making a virtue out of necessity” na ang moda niya ngayon, kumbaga. Kunwari, siya ang may gusto. Kunwari, ginusto na rin niya. Sa dulo, ginusto na nga rin niya.

Hindi naman kailangang tao ang kantahan. Hindi naman kasi siya ang may iba. Kapag naririnig niya ito, kapag kinakanta niya ito, iniisip niyang kinakantahan niya ang Kalayaan niya.

04 Abril 2008